Afghan StudentShorai Mili

بحث دانشگاه و پوهنتون در شورای ملی افغانستان، چگونه حل خواهد شد؟

خانم کوفی نماینده ی مردم در نشست روز دو شنبه 21 اسد پارلمان افغانستان :" اگر می خواهید دموکراسی پیاده شود، اجازه بدهید که  شهروندان به زبان خود، سخن بگویند"

قانون اساسی، افغانستان در ماده ی 16 بند اول، از جمله زبان های مو جود در کشور،  زبان های پشتو و فارسی دری، دو زبان رسمی ذکر شده است؛ اما استفاده از واژه های فارسی دری، چرا برای عده ی خلاف قانون  و قبول ناشدنی، خوانده می شود؟

 

یکی از استادان ادبیات فارسی دانشگاه کابل، به بخش خبری سایت کوفی گفت: "عده ی در حکومت و پارلمان، باور به همدیگر پذیری و رعایت دموکراسی ندارند، وگرنه چرا برای آنها کابرد واژه های زبان فارسی مانند دانشگاه و دانشکده غیر قابل قبول باشد، در حالیکه  روزانه صد ها واژه ی اجنبی(مانند چیکن کارن سوپ، ورکشاپ، کلتور، سیتی سنتر، میتینگ، و...) حتا توسط، مسئولین دولتی، در کشور رایج می شود؛ اما در برابر آنها، هیچ واکنشی دیده نمی شود، این استاد زبان فارسی که نخواست نامش، گرفته شود، می گوید: زبان فارسی حیثیت یک پل را برای وصل شدن همه شهروندان کشور دارد، بیش از 90 فی صد شهروندان افغانستان، فارسی دری را می دانند؛  چون فارسی، زبان کدام قوم خاص نیست، بلکه این زبان، زبان همه شهروندان کشور است، از سوی دیگر همان حقی را که زبان فارسی بالای تاجیکان  دارد، همان حق را، بالایEqbal Lahori  ازبیک های این کشور، هزاره های این کشور و پشتون های این کشور دارد که به آن خدمت نمایند، با نیم نگاه به تاریخ این مرز بوم دیده می شود که  کسانی که به زبان فارسی خدمت نمودند و آثار گران سنگی آفریدند، زبان فارسی زبان مادری آنها نبود. ازشاهان بزرگ مانند، سلطان محمود غزنوی و سلاله ی مغلان هند،  احمد شاه ابدالی و دیگران، برای رشد این زبان کارهای بزرگی نمودند، حتا این زبان بیش از هشت قرن، زبان رسمی شبه قاره ی هند بود و این شاهان نامبرده، به زبان فارسی بیشتر از شاهان تاجیک، خدمت نمودند.Bedil

همچنان، شاعران مانند، حضرت ابوالمعانی بیدل و صد ها شاعر هندی تبار، در دور پسین  علامه اقبال، این ها شاعران هستند که خود تبار دیگری دارند وزبانی را که برای بیان اندیشه ی خود می گزینند، فارسی  دری است و نیز از شاعران بزرگ، زبان پشتومانند، رحمان بابا و خوشحال خان، شعرهای زیادی  به زبان فارسی دارند که  این نکات بیان گر غیر قومی بودن و بزرگی زبان فارسی دری  است.

از طر ف دیگر به نظر من، کار برد واژه های فارسی دری، محدود شدن و یا در تقابل زبان پشتو نیست، بلکه این خود سبب تکاپو و کار در زبان پشتو که تاهنوز کاری چندانی بر آن، نشده خواهد شد.

پس کسانیکه در کاربرد واژه های این زبان (فارسی دری) مانند دانشگاه و دانشکده و شهردار و... حساسیت نشان می دهند، از تاریخ خبریKhatak ندارند و متأسفانه زبان فارسی دری را، مانند دیگر زبان های قومی، می دانند که این از نظر دانشی اشتباه می باشد."

در بند پایانی ماده 16 قانون اساسی آمده است که مصطلاحات علمی و اداری، حفظ گردند.

برخی از وکلای پشتو زبان و مخالف کاربرد، واژه های فارسی دری، به این بند قانون استناد نموده می گفتند که کار برد واژه های فارسی دری مانند دانشگاه و دانشکده ، خلاف بند پایانی ماده 16 قانون اساسی است؛ اما نماینده گانی که در زمان تصویب مسوده ی قانون اساسی، بودند، این بند را خلاف رأی نماینده گان دانسته و آن را افزود شده توسط، تیم رییس جمهور می دانند.

دوکتور، محی الدین مهدی، نماینده مردم در شورای تصویب قانون اساسی، می گوید:" در نسخه ی که به امضای نماینده گان تصویب شد، این بند وجود نداشت و اکنون هم من آن کاپی آن نسخه را باخود دارم"

در نشست روز گذشته ی مجلس، پیش نویس قانون تحصیلات عالی که از چند روز پیش، مورد بحث بود، بر سر دو ماده ی آن توافق صورت نگرفت که در آن در کنار پوهنتون به زبان پشتو، کاربرد دانشگاه، به زبان فارسی دری و در کنار پوهنزی  دانشکده، آمده بود.

همچنان در ماده ی دیگر مدارج علمی استادان دانشگاه، مانند پوهیالی و پوهاند، به زبان فارسی  معادل آن در به زبان فارسی، پیش بینی شده بود.

خانم فوزیه کوفی، نماینده مردم، مخالفت برخی از وکلا به کاربر زبان فارسی را، خلاف اصول دموکراسی و قانون شهروندی خوانده گفت: اگر می خواهید دموکراسی پیاده شود، اگر به عدالت اجتماعی باور دارید، پس بگذارید که  مردم به زبانی که دوست دارند، سخن بگویند.

بخش خبر سایت کوفی