دکترجمال الدین سینا دلیری

درسوگ وخاطرات عزیزی که با خشونت به زندگی اش پایان بخشیدند

با درد واندوه جانکاه آگاهی یافتیم که سید حامد نوری روشنفکرآگاه، منتقد صریح البیان، خبرنگارتوانا وگرداننده موفق با وحشت تمام درشامگاه روزیک شنبه تاریخ پنج اگست درمقابل اقامتگاه خویش توسط چند تن ازجانیان با ضربات چاقو ازپای درآورده شده وزندگی را پدرود گفت.

شهید نوری دانش آموخته دانشکده حقوق وعلوم سیاسی دانشگاه کابل بود. شهید نوری دربخش خبرنگاری آموزشهای لازمی وضروری ای را نیزفراچنگ آورده به همان پیمانه ای که درحوزۀ تخصصی دانش حقوقی خویش دسترسی داشت، خبرنگار، گوینده وگردانندۀ  موفقی بود که ازاین رهگذرهمه شنوندگان صدای رسا یش ازطریق رادیو  وتلویوزیون دولتی افغانستان احترامی ویژه ای به او قایل بودند. او برای اولین بار استعداد بالندۀ خویش را درامورخبرنگاری درروزنامۀ دولتی "هیواد" به آزمون گرفته وبا نشان دادن شایستگیهای ویژه دراین بخش به ادارۀ خبرگزاری دولتی افغانستان بنام" باختر" راه یافته وبحیث " مبصرسیاسی" ایفای وظیفه مینمود. نوری فقید هم زمان با پیشبرد ماموریت دولتی دراداره خبرگزاری باختر، بمثا بۀ گویندۀ موفق اخبار در تلویزیون دولتی نیزایفای نقش نموده ودراندک ترین فرصت قابلیتهای چشمگیری نشان داده ودردل شنوندگانش جای گرفت.

نوری بمثابۀ یک روشنفکرآگاه، فرهنگی پرکاروگویندۀ توانا، دردوران حاکمیت استبدادی طالبان ناگزیربه ترک کشورگردیده، نخست درکشورقرغیزستان اقامت گزیده به کارهای فرهنگی پرداخته با کمترین امکانات دوران مهاجرت درپی ایجاد نشریه گردیده وجریدۀ ای زیرسرخط "چراغ" را چراغداری نمود. اما محیط قرغیزستان را برای اهداف بلند خویش مساعد نیافته ره سپارکشورتاجیکستان گردیده درشهردوشنبه مسکن گزین گردید. نوری دراندک زمان اقامت خویش درشهردوشنبه با گردانندگی همایشهای علمی وفرهنگی جامعه فرهنگی مهاجرین افغانستان ازشهرت زیادی برخوردارشد.

ازراست به چپ: خالد ستاریان، فیاض مهرآئین، شهید سید حامد نوری وجمال الدین سینا د لیری

نوری مضاف برشرکت فعال درهمایشها وانجمن های فرهنگی وابسته به مهاجرین افغانستان، همایشهای فرهنگی کشورتاجیکستان وایران، به ضرورت ومؤثریت نقش رادیووتلویزیون درپخش اندیشه های فرهنگیان کشوردربرون مرزبیشترازپیش پی برده، ابتدا " رادیوصدای افغانستان " وپیوست آن تلویزیون" سلام هموطن" را تحت ادارۀ خویش بنیاد گذاشته وازاین طریق خدمات ارزشمند وماندگاری را بجای گذاشت، که مجموعۀ خدمات ارزشمندش دررساله ای بنام" سلام هموطن" درشهردوشنبه ماه جون 2001 آذین چاپ یافته است.

سید حامد نوری بمثا بۀ یک روشنفکرفعال فرهنگی وسیاسی درکارتاسیس مرکز صلح جویانه ای زیرنام "مرکزبین المللی حفظ صلح آسیا" درماه می سال 1999 درکاخ کسبه های تاجیکستان درشهردوشنبه نقش فعال وسازنده ای بدوش کشید. اودرعین پیشبرداهداف سیاسی وفرهنگی ازرشتۀ موردپذیرشش خبرنگاری وگویندگی فروگذار نه نموده درجهت تربیت کادرهای جوان ازمیان علا قمندان گویندگی وهمچنان دانش آموزان مکاتب سه گانۀ فرزندان مهاجر(آریانا، استقلال وسامانیان) همت گماشته در دوره های آموزش سه ماهه فن گویندگی وخبرنگاری، چندین دوره شاگردان زیادی را تربیت وبه جامعه مهاجرین افغانستان مقیم تاجیکستان تقدیم نمود.

نوری با گذشت زمان وفراگیرشدن پدیدۀ منفورطالبی درکشوربه مبارزه متشکل دردیارغربت روی آورده درکارساختارتشکل سیاسی "همایش ملی برای صلح ودمکراسی درافغانستان"(همصدا) به تاریخ 29 سپتامبر2000 درکاخ وحدت تاجیکستان سهم بارزوارزنده ای ازخود برجای گذاشته ودرتمام دورۀ فعالیت سیاسی این نهاد بحیث عضودفترمرکزی تا فروپاشی طالبان نقش فعال وتعین کننده بازی نمود که ازمهم ترین اهداف این جنبش " نظام جمهوری پارالمانی وانتخابی بودن نهاد های مهم دولتی" میباشد که درشرایط کنونی هشت شعارکلیدی آن دردستورکار" شورای متحد ملی افغانستان" میباشد.

سید حامد نوری باردیگربه نقش جراید وماه نامه ها درجهت بیداری وآگاهی هم میهنانش توجه لازمی مبذول داشته، ماهنامۀ وزین" چراغ" را برای باردوم درهشت صفحه به مدریت خویش راه انداخته تا هنگام ترک کشورتاجیکستان بعزم افغانستان دوشماره ارزشمند وپرمحتوای را پیشکش جامعه فرهنگیان کشورمان نمود. نوری روشنفکر منتقد وصریح البیانی بود که ازاین رهگذربرخی روشنفکروفرهنگیان نقد ناپذیرمارا متاثیر ساخته وگاهی مورد بی مهری دوستانش قرارمیگرفت.

ازطرف چپ: استاد مومن قناعت، شهید سید حامد نوری، سینا دلیری، محمد رضا فرقانی،

استاد دانشگاه تهران، شرق شناس روس وولادیمیرساژین مبصرسیاسی رادیوصدای روسیه

نوری بعد ازبازگشت به میهن، مدتی ریاست عمومی اتحادیه خبرنگاران را رهبری نموده بعداً بحیث رئیس اداری درمجلس نمایندگان کشورمشغول خدمت گردیده با فساد اداری آن ادارۀ مدعی پاسداری قانون (مجلس نمایندگان افغانستان) سرناسازگاری درپیش گرفته وسرانجام دریک اعتراض آشکارازمسئولان ارشد مجلس نمایندگان مبنی بربی توجهی درجهت رفع فساد فراگیردرآن اداره، استعفا وقطع رابطۀ خویش را با مجلس ازطریق رادیوبی بی سی اعلام نمود. نوری باردیگربه حوزۀ مسلکی خویش یعنی گوینده وگرداننده وخبرنگاربرگشته وبحیث جا نشین اتحا دیه خبرنگاران افغانستان تا واپسین دم حیات به تعهد خویش تداوم بخشید.

مرگ نا به هنگام ناشی ازتروروحشیانه ودرد ناک نوری این فرزند فرهیخته وخستگی ناپذیرراه فرهنگ ودانش توسط جنایت کاران بی عاطفه آنهم درکشوری که ازفقرفرهنگی وکمبود چهره های علمی وفرهنگی رنج میبرد، نه تنها ضربۀ جانکاه برای خانواده وفرزندان یتیم ونوباوۀ نوری (ایمان جان نوری وثمن جان نوری) است، بلکه خلع وکمبود درد ناکی است برپیکرفرهنگ ودانش کشور زخمی ودرد مند مان.

بی هیچ تردیدی سنگینی مرگ ودرد نبود نوری برای من بیش ازهرکسی دیگرمحسوس وملموس است. زیرا ازنخستین روزهای که همدیگررا شناختیم ودرمحیط گرم وسرد غربت ودرمیان گرایشات وسلیقه های گوناگون سیاسی وفرهنگی با صداقت تمام مرا همراهی نموده وهیچگونه موانع بازدارندۀ ناشی ازحسادتهای کذایی روشنفکرمآ بانه برخاسته ازمراکزقدرت بروی اثرنداشته وبه آنچکه باورمند بود، بدون ریا ایستادگی مینمود. همینگونه درداخل افغانستان طی سفرهای چندین باره ای که طی سالهای اخیرداشتم درکمال محبت ودوستی ازمن پذیرایی نموده واورا همانگونه که دریافته بودم، ثابت واستوارومصمم به نظرمی رسید.

 اما سوگمندانه اورا ازما گرفتند وآنچکه باقی گذاشتند اندوه ژرف وحسرت همیشگی خواهد بود. یاد این عزیز سفرکرده واین شهید مظلوم را همیشه گرامی داشته ودرغم جانکاه فرزندان نوباوه ویتیم او خود را شریک میدانم. یاد وخاطرات فراموش ناشدنی اش مدام زنده باد!

بدینوسیله برخی ازهم میهنان وارادتمندان شهید نوری مقیم کشورهای کانادا وامریکا که نامهای شان درذیل این سوگنامه ذکرگردیده است، مراتب اندوه ژرف خویش را به خانواده، خویشاوندان، فرزندان نورس شهید نوری ایمان نوری وثمن نوری وجامعه فرهنگیان وخبرنگاران کشورمان ابرازداشته وبرای شهید نوری بهشت برین را آرزو مینمایند.

دکتراسد الله شعور، دکترلطیف طبیبی، استاد ضیاء الحق حافظی، ضیا رامین حافظی، محمد کریم شریف، استاد تاش محمد خان، خالد ستاریان، انجنیربرکت الله بهادری، استاد نورعلی خان، انجنیراقبال دهقانپور، فریدون دولت، انجنیرنظرمحمد ایام، محمد داود عارفی، نجیب الله پنجشیری، محمد اکرم پنجشیری، احمد بهارچوپان، دکتر حضرت پنجشیری، عبد الروف شمال، مخدوم حضرت، مرحمت شاه اعظمی، اسماعیل خراسانپور، شرف الدین بشردوست، سید نجیب الله ترنم، سید فهیم سادات، محمد هارون راعون، صبورسهیب، احمد الله رحیمی، شاه جان دوست محمدی، استاد محمد ظهیربرلاس، انجنیرمایل بلخی، محمد فاضل بلخی، محمد اسحاق بلخی، مزاربدخشی وشفق انگیز.

شهرمونتریال

13/9/2010