افغان و مسلمان:  

. در دوران که هنوز کودک بودم یادمی آید که بچه ها شوخی گونه گاهی از هم می پرسیدند که : {  افغان هستی یا مسلمان} و  طرف چون کودک بود نمی توانست پاسخ بگوید ومی گفتند: هم افغان هم مسلمان.  باز پرسنده می گفت اول کدامش  هستی؟  تا سرانجام می آمدند و از پدر و مادر پاسخ این پرسش را می گرفتند و پدر ها می گفت که افغان مسلمان و یا مسلمان افغان. گویا که این سوال از دیر زمانی دربین حتی بزرگ سالان رواج پیدا کرده بوده است. شاید از زمانی که نیرو هایی  اوغان= افغان از سند  دررکاب شاه شجاع  به حیث  سپاه و صحابه به خاطر دفاع از تصامیم انگلیس ها و تامین منافع آنها وارد خراسان زمین شدند.

 کاری که انگلیسها در اوغان =  افغان ساختن مردم ما نمودند  مسلماً با کاریکه که اعراب برای  مسلمان ساختن جامعهء خراسان انجام داد،تقریباً یکسان است. اما  همانگونه که از لحاظه زمانی تفاوت دارد  از لحاظ تاکتیکی نیز متفاوت میباشد. ولی ماهیت امر یک چیز است. تسلط بر جامعهء خراسان. اعراب هم در نخست حمله نمودند  وزیاد تر از یک قرن تسلط مسقیم بر سرنوشت مردم  خراسان داشتند. در اثر مقاومتهای بیدریع مردم سرانجام متجاوزین عرب  تاکتیک عوض نمودند و بجای خود دست پرودگان ( مزدوران و بندگان) خود را به جای خویش گماشتند. جالب اینکه این مزدوران را در کشور های خود پرورش و تربیه نموده و با لشکر خود و اجیران بومی خویش فرستادند. و اکثرا از لشکریان استفاده نمودند که هم زبان و هم کیش با مردم خراسان بودند ، مانند پارسیان و غیره . بوسیله این مزدوران ؛ فرهنگ ، آیین و منافع خویش را بر جامعه] خراسان تحمیل و تامین نمودند و جامعه را واداشتند که مسلمان باشند و خویشتن را مسلمان گویند .

عین تاکتیک را انگلیسها نیز بالای جامعه ما تحمبل کردند ، مدتی حضور مستقیم یافتند و زمانی که دیدند  مقاومت ها شدید تر می شود ، پس از تلفات زیاد، تاکتیک عوض نمودند و مزدوران و دست پرودگان خویش را به حاکمیت به جای خود تعین نمودند.

عین کاری را که اعراب نموده بود. در رابطه به ستم تجاوز ، تفتین و مصائب فرهنگ و دین اعراب مسلمان  این قلم مفصلاً در کتاب سیطرهء 1400 ساله اعراب بر افغانستان معلومات ارائه داشته ام. اما اینجا بهتر دانسته شده که نبشته ای از یک دانشمند ایرانی را در رابطه به اعراب و ستم مسلمین و اینکه چگونه مردم فارس و خراسان  را مجبور گردانیدند  که خود را مسلمان بگویند ، نقل می نمایم . نقل این نبشته ای دوست ایرانی ما  بخاطری باید مورد دقت قرار گیرد که تمام رویداد های ومقاومت های مردم خراسان را  حکایت می کند اما بنام ایران.

 اگر خواننده کتاب سیطرهء 1400 ساله را مطالعه نموده باشد ، خوانش بیشترین قسمت های این نوشته برایش تکراری خواهد بود ، اما بهر حال ضروری نیز است. این دانشمند گرانمایه می نویسد:  ....